
کنترلرهای سازگار با رایانه و کنسول از نظر شکل ظاهری ممکن است تفاوت چندانی نداشته باشند، اما همه آنها روی دستگاههای مختلف عملکرد یکسانی ندارند. نوع اتصال، پشتیبانی نرمافزاری، چیدمان دکمهها و امکانات اختصاصی هر دستگاه تعیین میکند کدام دسته برای بازی مناسبتر است.
خرید یک کنترلر برای بازی با رایانه یا کنسول، فقط به طراحی و راحتی دسته محدود نمیشود. ممکن است یک کنترلر از طریق بلوتوث به رایانه متصل شود، اما تمام قابلیتهای آن در بازی فعال نباشد؛ یا دستهای که برای یک کنسول طراحی شده، روی کنسول دیگر قابل استفاده نباشد. تفاوت اصلی این محصولات در شیوه شناسایی دستگاه، پشتیبانی نرمافزاری و امکانات اختصاصی آنهاست. کنترلرهای رایانه معمولاً انتخابهای متنوعتری دارند، درحالیکه دستههای اختصاصی کنسول برای هماهنگی کامل با سختافزار و بازیهای همان دستگاه ساخته میشوند.
تفاوت اصلی کنترلر رایانه و کنسول در چیست؟
مهمترین تفاوت این دو گروه، نحوه ارتباط با دستگاه و میزان سازگاری آنها با بازیهاست. کنترلر رایانه معمولاً برای استفاده در محیطهای مختلف طراحی میشود و ممکن است با چند سیستمعامل و فروشگاه بازی کار کند. در مقابل، کنترلر اختصاصی کنسول با هدف هماهنگی با سختافزار، نرمافزار و امکانات همان دستگاه ساخته میشود.
البته این تفاوت به معنای محدود بودن تمام دستههای کنسولی نیست. برای مثال، دسته ایکس باکس بهراحتی به رایانه ویندوزی متصل میشود و دسته پلی استیشن ۵ نیز با بسیاری از بازیهای رایانهای سازگاری دارد؛ اما میزان دسترسی به امکانات پیشرفته در همه بازیها یکسان نیست.
مقایسه کنترلرهای رایانه و کنسول
| ویژگی | کنترلر مخصوص رایانه | کنترلر اختصاصی کنسول |
|---|---|---|
| دستگاه هدف | رایانه رومیزی و لپتاپ | کنسول مشخص |
| سازگاری | معمولاً گستردهتر | وابسته به نسل و برند |
| اتصال سیمی | معمولاً دارد | معمولاً دارد |
| اتصال بیسیم | بلوتوث یا گیرنده اختصاصی | بلوتوث یا ارتباط اختصاصی |
| نصب و راهاندازی | گاهی نیازمند تنظیمات | معمولاً سادهتر |
| پشتیبانی بازیها | وابسته به بازی و روش شناسایی | هماهنگی بیشتر با بازیهای همان کنسول |
| چیدمان دکمهها | متنوع | متناسب با برند کنسول |
| لرزش | در مدلهای پشتیبانیشده | معمولاً پشتیبانی میشود |
| ماشههای پیشرفته | در بعضی مدلها | در مدلهای پشتیبانیشده |
| حسگر حرکتی | وابسته به مدل | در بعضی کنترلرها |
| تنظیم دکمهها | معمولاً امکانات متنوع | امکانات اختصاصی سازنده |
| استفاده در چند دستگاه | در بسیاری از مدلها | وابسته به مدل |
| بهروزرسانی نرمافزار | وابسته به سازنده | از طریق ابزار اختصاصی |
| قیمت | از اقتصادی تا حرفهای | از اقتصادی تا حرفهای |
| کاربرد اصلی | بازیهای رایانهای و چندسکویی | بازیهای کنسولی و گاهی رایانهای |
کنترلرهای رایانه چه ویژگیهایی دارند؟
کنترلرهای مخصوص رایانه در مدلهای بسیار متنوعی تولید میشوند. برخی از آنها طراحی سادهای دارند و فقط برای اجرای بازیهای معمولی مناسب هستند؛ اما مدلهای حرفهای امکاناتی مانند دکمههای قابل برنامهریزی، ماشههای قابل تنظیم، دستههای قابل تعویض و اتصال چندگانه ارائه میکنند.
یکی از مزیتهای مهم این کنترلرها، آزادی بیشتر در انتخاب دستگاه و تنظیمات است. کاربر میتواند با توجه به بازی موردنظر، نوع اتصال و چیدمان دکمهها را انتخاب کند.
تفاوت استانداردهای شناسایی دسته در رایانه
یکی از موضوعاتی که هنگام خرید کنترلر رایانه اهمیت زیادی دارد، استاندارد شناسایی فرمانهای دسته است.
دو شیوه شناختهشده در این زمینه عبارتاند از:
-
استاندارد ایکساینپوت: بسیاری از بازیهای جدید ویندوز برای شناسایی دستههای ایکس باکس و کنترلرهای سازگار از این روش استفاده میکنند.
-
استاندارد دایرکتاینپوت: شیوه قدیمیتری برای شناسایی تجهیزات ورودی است که هنوز در بعضی کنترلرها و بازیها کاربرد دارد.
تفاوت این دو روش میتواند روی شناسایی دکمهها، تنظیمات و عملکرد دسته تأثیر بگذارد. به همین دلیل، صرف داشتن درگاه USB یا بلوتوث به معنای سازگاری کامل با تمام بازیها نیست.
اگر یک کنترلر فقط از روش قدیمی پشتیبانی کند، ممکن است در بعضی بازیهای جدید به تنظیمات اضافی یا نرمافزار واسطه نیاز داشته باشد.
کنترلرهای کنسولی چرا اختصاصیتر هستند؟
شرکتهای سازنده کنسول، دستههای بازی را متناسب با ساختار دستگاه خود طراحی میکنند. این موضوع باعث میشود دکمهها، امکانات جانبی و شیوه ارتباط کنترلر با کنسول هماهنگی بیشتری داشته باشند.
برای مثال، دسته دوال سنس پلی استیشن ۵ علاوه بر لرزش پیشرفته، به ماشههای تطبیقی مجهز است. این ماشهها در بازیهای پشتیبانیشده میتوانند هنگام کشیدن ماشه اسلحه یا فشردن پدال خودرو، مقاومت متفاوتی ایجاد کنند.
در مقابل، دسته ایکس باکس بیشتر بر طراحی آشنا، راحتی استفاده و سازگاری گسترده با دستگاههای ویندوزی تمرکز دارد.
تفاوت دسته پلی استیشن و ایکس باکس
این دو دسته از نظر شکل ظاهری، چیدمان دکمهها و امکانات تفاوتهایی دارند.
دسته دوال سنس پلی استیشن ۵:
-
دارای دو دسته آنالوگ متقارن است.
-
صفحه لمسی در بخش میانی دارد.
-
از لرزش پیشرفته پشتیبانی میکند.
-
ماشههای تطبیقی دارد.
-
در بازیهای سازگار، حسگر حرکتی و امکانات صوتی نیز قابل استفاده هستند.
دسته بیسیم ایکس باکس:
-
دو دسته آنالوگ با چیدمان نامتقارن دارد.
-
دکمههای اصلی با حروف A، B، X و Y مشخص شدهاند.
-
دارای طراحی مناسب برای استفاده طولانیمدت است.
-
از اتصال بیسیم به رایانههای ویندوزی پشتیبانی میکند.
-
با نرمافزار اختصاصی امکان تنظیم بعضی دکمهها و عملکردها را فراهم میکند.
انتخاب میان این دو دسته بیشتر به عادت کاربر، نوع بازی و دستگاه مورد استفاده بستگی دارد. اگر با رایانه بازی میکنید و سازگاری ساده اهمیت زیادی دارد، دسته ایکس باکس معمولاً انتخاب کمدردسرتری است. اگر امکانات ویژه دوال سنس برایتان مهم است، دسته پلی استیشن ۵ نیز میتواند گزینه مناسبی باشد.
آیا دسته کنسول روی رایانه هم کار میکند؟
بله؛ بسیاری از کنترلرهای کنسولی را میتوان به رایانه متصل کرد، اما اتصال موفق همیشه به معنای فعال بودن تمام قابلیتها نیست.
وضعیت چند کنترلر شناختهشده را ببینید:
۱. دسته ایکس باکس
دستههای جدید ایکس باکس از بهترین گزینهها برای استفاده همزمان با کنسول و رایانه هستند. مدل بیسیم این دسته با بلوتوث به ویندوز متصل میشود و امکان استفاده سیمی نیز وجود دارد.
مزیت مهم آن، پشتیبانی گسترده بازیهای رایانهای از چیدمان دکمههای ایکس باکس است. بسیاری از بازیها بدون تنظیمات پیچیده این دسته را شناسایی میکنند.
۲. دسته دوال سنس پلی استیشن ۵
دسته دوال سنس با کابل و بلوتوث به رایانه متصل میشود و در بسیاری از بازیهای رایانهای قابل استفاده است.
بااینحال، دو قابلیت مهم آن محدودیتهایی دارند:
-
لرزش پیشرفته در بازیهای سازگار رایانهای به اتصال سیمی نیاز دارد.
-
ماشههای تطبیقی فقط در بازیهایی فعال میشوند که از این قابلیت پشتیبانی کنند.
بنابراین اگر صرفاً به دنبال اجرای بازی با دسته هستید، دوال سنس انتخاب مناسبی است؛ اما برای استفاده از تمام امکانات آن باید پشتیبانی بازی را بررسی کنید.
۳. دسته پلی استیشن ۴
دوالشاک ۴ نیز با رایانه سازگار است و از طریق کابل یا بلوتوث قابل استفاده خواهد بود. بااینحال، پشتیبانی بازیها از این کنترلر یکسان نیست و ممکن است برای بعضی بازیها به تنظیمات اضافی نیاز داشته باشید.
۴. دسته نینتندو سوئیچ
دسته پرو نینتندو سوئیچ نیز در بعضی بازیهای رایانهای قابل استفاده است. سامانه ورودی استیم از این کنترلر پشتیبانی میکند و امکان تنظیم دکمهها را در بازیهای سازگار فراهم میسازد.
تفاوت اتصال سیمی و بیسیم در کنترلرها
نوع اتصال یکی از عوامل مهم در انتخاب دسته بازی است. هر دو روش مزایا و محدودیتهای خودشان را دارند.
| ویژگی | اتصال سیمی | اتصال بیسیم |
|---|---|---|
| نیاز به کابل | دارد | ندارد |
| آزادی حرکت | محدودتر | بیشتر |
| نیاز به شارژ | معمولاً ندارد | در مدلهای شارژی دارد |
| تأخیر فرمان | معمولاً کم و پایدار | وابسته به فناوری اتصال |
| استفاده در فاصله دور | محدود | مناسبتر |
| تداخل ارتباطی | ندارد | ممکن است رخ دهد |
| جابهجایی | دشوارتر | آسانتر |
| مناسب بازی رقابتی | گزینه قابل اتکا | وابسته به کیفیت اتصال |
نکته مهم این است که هر اتصال بیسیمی الزاماً تأخیر بیشتری ندارد. بعضی کنترلرهای حرفهای با گیرنده اختصاصی، عملکرد بسیار خوبی دارند.
اگر برای بازیهای رقابتی دسته میخرید، بهتر است علاوه بر نوع اتصال، کیفیت ارتباط، نرخ نمونهبرداری و تأخیر واقعی کنترلر را نیز بررسی کنید.
کنترلر چندسکویی چیست و چه تفاوتی دارد؟
کنترلر چندسکویی دستهای است که برای کار با چند دستگاه طراحی شده است. برای مثال، بعضی مدلها میتوانند با رایانه، تلفن همراه و یک یا چند کنسول سازگار باشند.
این دستهها برای افرادی مناسب هستند که از چند دستگاه بازی استفاده میکنند و نمیخواهند برای هر دستگاه یک کنترلر جداگانه بخرند.
البته باید به یک نکته توجه کرد: عبارت چندسکویی به معنای سازگاری با تمام کنسولها نیست. بعضی کنترلرها برای تغییر میان دستگاهها کلید اختصاصی دارند، اما برخی دیگر به تغییر حالت اتصال یا بهروزرسانی نرمافزار نیاز پیدا میکنند.
پیش از خرید، حتماً نام دقیق دستگاههای پشتیبانیشده را بررسی کنید.
برای خرید کنترلر رایانه یا کنسول به چه نکاتی توجه کنیم؟
اگر قصد خرید دارید، بهتر است به جای تمرکز صرف بر ظاهر و قیمت، چند ویژگی مهم را بررسی کنید:
۱. سازگاری با دستگاه: مشخص کنید دسته دقیقاً با کدام نسخه از ویندوز، پلی استیشن، ایکس باکس یا نینتندو سازگار است.
۲. نوع اتصال: اگر استفاده بدون کابل برایتان اهمیت دارد، وجود بلوتوث یا گیرنده بیسیم مناسب را بررسی کنید.
۳. کیفیت آنالوگها: حرکت روان و دقت دستههای آنالوگ در بازیهای ورزشی، مسابقهای و تیراندازی اهمیت زیادی دارد.
۴. امکانات ماشهها: اگر بازیهای رانندگی انجام میدهید، ماشههای حساس و قابل تنظیم میتوانند تجربه بهتری ایجاد کنند.
۵. دکمههای اضافی: در بازیهای رقابتی، دکمههای پشت دسته میتوانند اجرای فرمانهای مختلف را آسانتر کنند.
۶. باتری: ظرفیت باتری و امکان استفاده هنگام شارژ را بررسی کنید.
۷. نرمافزار تنظیمات: بعضی دستهها امکان تغییر عملکرد دکمهها، تنظیم حساسیت و ذخیره چند الگوی کنترلی را دارند.
۸. گارانتی و اصالت: بهخصوص هنگام خرید دستههای گرانقیمت، اصالت محصول و خدمات پس از فروش اهمیت دارد.
کدام کنترلر برای بازی بهتر است؟
انتخاب نهایی به دستگاه و نوع بازی شما بستگی دارد:
-
برای رایانه ویندوزی: دسته ایکس باکس معمولاً انتخاب ساده و کمدردسری است.
-
برای پلی استیشن ۵: دوال سنس به دلیل هماهنگی کامل با کنسول انتخاب طبیعیتری است.
-
برای پلی استیشن ۴: دوالشاک ۴ گزینه اختصاصی این کنسول است.
-
برای نینتندو سوئیچ: دسته پرو نینتندو برای بازی طولانیمدت مناسب است.
-
برای استفاده همزمان از چند دستگاه: کنترلر چندسکویی با پشتیبانی رسمی از دستگاههای موردنظر انتخاب بهتری خواهد بود.
اگر قصد دارید علاوه بر خرید دسته، کنسول مناسبی هم انتخاب کنید، مقایسه پلی استیشن ۵ اسلیم و نسخه استاندارد میتواند در شناخت تفاوتهای دو مدل کمککننده باشد.
همچنین در بازیهای آنلاین، کیفیت اتصال اینترنت و تأخیر شبکه اهمیت دارد. آشنایی با پینگ مناسب برای بازی آنلاین به بهبود تجربه بازی کمک میکند.
در بازیهای سنگین نیز عملکرد سختافزار و نرخ اجرای بازی اهمیت دارد؛ موضوعی که در بررسی محدودیت نرخ اجرای بازیها روی کنسول بیشتر به آن پرداخته شده است.
در مجموع، تفاوت اصلی کنترلر رایانه و کنسول در ظاهر آنها نیست؛ بلکه میزان سازگاری، امکانات قابل استفاده و هماهنگی با بازیها اهمیت بیشتری دارد. اگر استفاده اصلی شما بازی با رایانه است، دستهای با پشتیبانی مناسب ویندوز و بازیهای موردعلاقه انتخاب کنید؛ اما برای کنسول، کنترلر اختصاصی همان دستگاه معمولاً مطمئنترین گزینه خواهد بود.




